MHH VIETNAM - GIẢI PHÁP AN TOÀN ĐIỆN 
Tại sao ngày càng nhiều gia đình quan tâm đến thiết bị điện an toàn MHHVIETNAM?
Mười năm trước, một căn nhà phố dùng điện cho mấy bóng đèn, cái quạt, cái tivi và cái tủ lạnh. Bây giờ cũng căn nhà đó: điều hoà hai ba cục, bình nóng lạnh, máy giặt, lò vi sóng, bếp từ, máy lọc nước, chưa kể một đống sạc điện thoại cắm suốt đêm.
Dây điện trong tường thì vẫn là dây cũ. Tủ điện vẫn là tủ cũ. Đó là lý do câu hỏi về an toàn điện trong nhà được hỏi nhiều hơn hẳn mấy năm gần đây.
Bài này nói về vì sao nhiều gia đình bắt đầu tìm hiểu thiết bị bảo vệ điện, và cần nhìn vào những gì trước khi quyết định lắp thêm.
Điện trong nhà bây giờ nặng hơn trước
Thay đổi không nằm ở chỗ “điện bây giờ nguy hiểm hơn”. Điện vẫn thế. Thay đổi nằm ở ba chỗ khác:
- Tổng tải tăng — số thiết bị trong nhà nhiều hơn, công suất mỗi thiết bị cũng lớn hơn. Đường dây và tủ điện được tính cho mức tải cũ thì nay phải gánh mức mới.
- Nhiều thiết bị dùng nước và nhiệt — bình nóng lạnh, máy giặt, máy rửa bát đều là thiết bị có điện đi kèm nước. Nhóm này đòi hỏi bảo vệ khác với một cái đèn.
- Nhà cải tạo nhiều lần — đục tường kéo thêm ổ cắm, nối thêm nhánh, mỗi lần một người thợ khác. Sau vài lần thì chính chủ nhà cũng không biết trong tủ có những gì.
Ba thứ này cộng lại làm nên một hệ thống mà chủ nhà không còn nắm rõ. Đó mới là lý do thật khiến người ta đi tìm hiểu.
Vì sao sự cố điện khó nhận ra bằng mắt
Điều khiến nhiều người lo không phải là sự cố lớn. Sự cố lớn thì aptomat nhảy, ai cũng biết. Khó là những thứ chưa đủ lớn để aptomat nhảy:
| Dòng rò nhỏ | Lớp cách điện xuống cấp cho một phần dòng điện đi lạc ra vỏ thiết bị hoặc xuống đất. Mức rò nhỏ không làm aptomat quá dòng tác động, vì với nó dòng vẫn trong định mức. |
| Tiếp xúc kém | Một mối nối lỏng, một đầu cốt bắt không chặt. Chỗ đó nóng lên mỗi khi có tải. Dòng điện vẫn bình thường nên thiết bị bảo vệ quá dòng không thấy gì bất thường. |
| Hồ quang nhỏ | Tia lửa phóng qua một khe hở nhỏ ở chỗ dây bị gãy lõi hoặc ổ cắm lỏng. Năng lượng không lớn nhưng đủ gây cháy nếu gần vật liệu dễ bắt lửa. |
Điểm chung của ba thứ trên: đèn vẫn sáng, máy vẫn chạy, aptomat vẫn im. Nhà vẫn dùng điện bình thường và không có dấu hiệu gì để nhìn thấy.
Nói vậy không có nghĩa nhà nào cũng đang có vấn đề. Nó chỉ có nghĩa là “điện vẫn chạy” không phải bằng chứng hệ thống đang được bảo vệ đủ. Hai chuyện khác nhau.
Aptomat thường bảo vệ được cái gì, không bảo vệ được cái gì
Đây là chỗ hay nhầm nhất, nên nói rõ.
Một aptomat thường (MCB) được thiết kế để cắt khi quá tải và khi ngắn mạch. Hai việc đó nó làm tốt và vẫn rất cần thiết.
Nhưng nó không được thiết kế để phát hiện dòng rò. Khi một người chạm vào vỏ thiết bị bị rò điện, dòng đi qua người thường nhỏ hơn nhiều so với ngưỡng cắt của aptomat. Với aptomat, đó vẫn là dòng bình thường.
Cách tự kiểm tra: nhìn xem thiết bị trong tủ có nút TEST không. Thiết bị có chức năng chống dòng rò thường có một nút bấm nhỏ để thử. Aptomat thường không có nút này.
Nếu tủ nhà chỉ toàn thiết bị không có nút TEST, nhiều khả năng hệ thống đang chỉ có lớp bảo vệ quá dòng. Muốn chắc thì xem mã thiết bị in trên thân và tra tài liệu của mã đó.
Nhà nào nên xem lại sớm hơn
Không phải nhà nào cũng cần làm ngay. Nhưng sáu trường hợp sau nên xem lại sớm hơn phần còn lại:
- Nhà có trẻ nhỏ hoặc người cao tuổi. Cùng một dòng điện, người khoẻ có thể giật rồi buông ra được, trẻ nhỏ và người già thì khó hơn.
- Hệ thống điện trên mười năm chưa kiểm tra lại lần nào. Lớp cách điện của dây có tuổi thọ, không phải dùng mãi.
- Nhà có bình nóng lạnh. Đây là thiết bị có điện trở nằm trong nước, lại đặt ở nơi người đứng chân ướt.
- Nhà cho thuê, nhà trọ. Người ở thay đổi, không ai theo dõi hệ thống, và chủ nhà chịu trách nhiệm khi có chuyện.
- Nhà từng có chuyện. Đã từng bị giật nhẹ khi chạm vào vỏ máy giặt, đã từng ngửi thấy mùi khét ở ổ cắm, đã từng có aptomat nhảy không rõ lý do.
- Nhà đã sửa chữa nhiều lần bởi nhiều thợ khác nhau. Không ai nắm được toàn bộ sơ đồ.
Nằm trong một trong sáu trường hợp này thì việc mở tủ điện ra xem có những gì là việc nên làm, và không tốn tiền.
Đọc kèm cảnh báo của ngành điện về tai nạn điện trong dân và khuyến cáo của Cảnh sát PCCC về an toàn điện trong gia đình.
Thiết bị MHHVIETNAM dành cho nhà ở
MHHVIETNAM nhập khẩu và phân phối thiết bị an toàn điện. Với nhà ở dùng điện một pha, có ba nhóm hay dùng nhất.
Nhóm bảo vệ chống điện giật cách ly
Nhóm này hoạt động theo nguyên lý cách ly: khi phát hiện bất thường, nó tách phần mạch phía sau khỏi nguồn. Trong môi trường cách ly — người đi dép, đứng trên sàn gỗ hoặc sàn nhựa, không chạm trực tiếp nền đất — thiết bị hỗ trợ giảm thiểu nguy cơ bị điện giật.
Ba mã một pha đang phân phối:
Nhóm hạn chế tia lửa điện chập cháy
Nhóm này nhắm vào nguy cơ cháy, không phải nguy cơ giật. Hai nhóm giải quyết hai bài toán khác nhau, không thay thế nhau được. Xem cả nhóm hạn chế tia lửa điện để so sánh các mã.
Thiết bị chữa cháy tủ điện
Đặt trong tủ, tự kích hoạt khi có cháy trong tủ. Nó không nằm trên mạch điện nên không liên quan tới chuyện chọn dòng định mức. Xem thiết bị chữa cháy tủ điện.
Thông số từng mã ghi theo catalog nhà sản xuất. Anh chị xem trang sản phẩm để lấy đúng số của mã mình định mua, đừng lấy số của mã khác.
Bốn thứ cần nhìn trước khi quyết định
Thứ tự này giúp tránh mua thừa và mua sai:
| 1. Nhà đang có gì | Một pha hay ba pha. Dòng định mức của aptomat tổng. Trong tủ có thiết bị nào có nút TEST không. Có bao nhiêu nhánh đi ra. |
| 2. Cần phòng cái gì | Lo giật hay lo cháy. Hai nỗi lo này dẫn đến hai nhóm thiết bị khác nhau. Lo cả hai thì cần cả hai, không có một thiết bị làm hết. |
| 3. Có lắp vừa không | Đo bề rộng còn trống trong tủ. Xem sơ đồ đấu nối của mã định mua có hợp với tủ hiện tại không. |
| 4. Sau khi bán thì sao | Bảo hành bao lâu, điều kiện gì, ai đến xử lý khi có chuyện, có hướng dẫn kiểm tra định kỳ không. |
Về điểm 4: thiết bị MHHVIETNAM có chính sách bảo hành một đổi một trong 36 tháng, và có bảo hiểm của MIC đi kèm. Anh chị xác nhận lại chính sách đang áp dụng cho đúng mã và đúng ngày mua, vì điều kiện có thể thay đổi theo thời điểm.
Thiết bị không thay được những việc này
Nói thẳng để anh chị không kỳ vọng sai:
- Dây điện hỏng thì phải thay dây. Không thiết bị bảo vệ nào sửa được lớp cách điện đã mục.
- Nối đất thiếu thì phải làm nối đất. Nhiều chức năng bảo vệ phụ thuộc vào việc hệ thống có nối đất đúng hay không.
- Tủ điện ẩm, bụi, chuột cắn thì phải xử lý tủ. Lắp thiết bị mới vào một cái tủ đang có vấn đề là làm ngược thứ tự.
- Không có thiết bị nào bảo vệ được mọi tình huống. Mỗi nhóm có phạm vi riêng, và phạm vi đó ghi trong tài liệu kỹ thuật của từng mã.
Giải thích kỹ hơn
Vì sao dòng rò nguy hiểm dù rất nhỏ so với dòng của một cái điều hoà?
Vì hai thứ này tác động lên hai đối tượng khác nhau. Dòng mấy chục ampe của điều hoà chạy trong dây đồng, dây chịu được nên không sao. Dòng rò vài chục miliampe thì nhỏ hơn hàng nghìn lần, nhưng nếu nó đi qua cơ thể người thì lại là chuyện khác hẳn. Thiết bị bảo vệ quá dòng đo dòng trong dây, nên nó không nhìn thấy phần dòng đi lạc ra ngoài.
Nguyên lý cách ly khác gì với cắt mạch thông thường?
Cắt mạch thông thường là mở tiếp điểm để ngắt dòng. Nguyên lý cách ly là tách phần mạch phía sau khỏi nguồn, làm cho mạch đó không còn tham chiếu trực tiếp với đất. Hệ quả thực tế: trong môi trường cách ly, người chạm vào một dây không tạo thành đường dẫn kín xuống đất. Điều kiện “trong môi trường cách ly” là bắt buộc — đi chân đất trên nền ẩm thì điều kiện đó không còn.
Thiết bị một pha và ba pha khác nhau ở chỗ nào ngoài số dây?
Khác ở cả ba thứ: số cực đấu nối, dải dòng định mức, và các trạng thái cần giám sát. Hệ ba pha còn có những vấn đề mà hệ một pha không có, ví dụ lệch pha và mất pha. Chi tiết nằm ở bài thiết bị 3 pha cho nhà xưởng.
Lắp một thiết bị ở tủ tổng thì cả nhà được bảo vệ chưa?
Được phủ, nhưng độ nhạy khác với lắp ở nhánh. Ở tủ tổng, một bất thường nhỏ của một nhánh bị hoà vào dòng tổng của tất cả nhánh khác nên khó nhận ra hơn. Và khi tác động thì cả nhà mất điện, không biết sự cố ở đâu. Bài lắp ở đầu nguồn hay mạch nhánh nói kỹ chuyện này.
Câu hỏi hay gặp
Nhà tôi đã có aptomat chống giật rồi, có cần thêm không?
Trước hết cần xác định thiết bị đó thật sự là loại nào. Nhìn mã in trên thân và tra tài liệu của mã đó. Nếu nó đúng là thiết bị chống dòng rò còn hoạt động tốt thì phần bảo vệ chống giật đã có. Phần còn thiếu có thể là bảo vệ chống cháy do tia lửa điện — đó là nhóm khác.
Thiết bị MHHVIETNAM có thay thế aptomat không?
Không nên mặc định như vậy. Bảo vệ quá tải và ngắn mạch vẫn là việc của aptomat. Thiết bị bảo vệ điện giật cách ly giải quyết bài toán khác. Phương án phối hợp giữa hai thứ cần người có chuyên môn xem sơ đồ thật rồi quyết định.
Làm sao biết mã nào hợp với nhà mình?
Cần bốn thông tin: điện một pha hay ba pha, dòng định mức của aptomat tổng, nhà có những thiết bị công suất lớn nào, và bề rộng còn trống trong tủ. Có bốn con số này thì việc chọn mã nhanh và ít sai.
Lắp mất bao lâu và có phải cắt điện cả nhà không?
Phải cắt điện phần mạch liên quan trong lúc thi công, đó là yêu cầu an toàn bắt buộc. Thời gian phụ thuộc hiện trạng tủ: tủ gọn còn chỗ thì nhanh, tủ chật phải sắp xếp lại thì lâu hơn. Thợ xem ảnh tủ trước sẽ ước được.
Thiết bị có cần bảo trì không?
Có. Hệ thống điện cần kiểm tra định kỳ, và thiết bị có nút TEST thì nên thử theo đúng hướng dẫn của mã đó. Không tự tạo sự cố điện để thử xem thiết bị có hoạt động không — việc đó nguy hiểm và có thể làm hỏng chính thiết bị. Chi tiết ở bài dùng và bảo trì thiết bị điện an toàn.
Bảo hành thế nào?
Chính sách hiện hành là một đổi một trong 36 tháng, kèm bảo hiểm MIC. Anh chị nên yêu cầu bên bán ghi rõ mã sản phẩm, ngày mua và điều kiện bảo hành vào phiếu, để sau này có căn cứ.
Gửi ảnh tủ điện, bên em xem giúp
Cách nhanh nhất để biết nhà mình đang thiếu gì: chụp tủ điện khi mở nắp, chụp rõ mặt trước các thiết bị trong tủ để đọc được mã in trên thân.
Nhắn kèm ba thông tin: nhà mấy tầng, điện một pha hay ba pha, và nhà có bình nóng lạnh hay máy bơm không.
Bên em xem giúp tủ đang có lớp bảo vệ nào, thiếu lớp nào, và nếu lắp thêm thì mã nào vừa chỗ trong tủ hiện tại. Phần xem ảnh và tư vấn qua tin nhắn không mất phí.
Đọc thêm: Thiết bị điện an toàn MHHVIETNAM là gì · Phân biệt bốn chức năng bảo vệ · Thiết bị 1 pha cho gia đình · Có nên lắp khi điện vẫn chạy bình thường
MHHVIETNAM — nhập khẩu và phân phối thiết bị an toàn điện.
Ngăn điện giật – Chặn cháy lan; Điện an toàn, nhà bình an.
