Nhà có vài chục thứ cắm điện, nhưng hoá đơn thì chủ yếu do bốn thứ quyết định. Biết đúng bốn cái đó thì không phải đoán mò nữa.
Bài này đưa con số cho từng thiết bị thường gặp, cách tự tính cho đúng nhà mình, và ba kiểu tính sai mà nhiều người mắc.
Đây là bài thuộc chuỗi về hoá đơn tiền điện, cùng chuỗi với tiền điện tăng: tìm đúng chỗ trước khi đoán.
Công thức cần nhớ
Số điện mỗi tháng = công suất (W) × số giờ chạy mỗi ngày × 30 ÷ 1000
Số oát ghi trên nhãn dán ở thân hoặc mặt sau thiết bị. Không cần dụng cụ gì.

Bảng con số: thiết bị nào ăn bao nhiêu
Tính cho 30 ngày, giá tạm lấy 2.500đ một số điện. Nhà mình bậc giá nào thì xem hoá đơn, nhưng thứ tự lớn nhỏ không đổi.
| Thiết bị | Công suất | Giờ/ngày | Số điện/tháng | Tiền/tháng |
|---|---|---|---|---|
| Điều hoà 9.000 BTU | 900 W | 8 | 216 kWh | ~540.000đ |
| Tủ lạnh cũ | 150 W | 24 | 108 kWh | ~270.000đ |
| Bình nóng lạnh | 2.200 W | 1,5 | 99 kWh | ~247.500đ |
| Máy sưởi | 2.000 W | 1,5 | 90 kWh | ~225.000đ |
| Tủ lạnh mới inverter | 80 W | 24 | 58 kWh | ~145.000đ |
| Máy giặt | 500 W | 1 | 15 kWh | ~37.500đ |
| Ấm siêu tốc | 1.800 W | 0,3 | 16 kWh | ~40.500đ |
| Nồi cơm điện | 700 W | 1 | 21 kWh | ~52.500đ |
| Tivi | 100 W | 5 | 15 kWh | ~37.500đ |
| Quạt | 50 W | 8 | 12 kWh | ~30.000đ |
| Bóng LED 10W | 10 W | 6 | 1,8 kWh | ~4.500đ |
| Dòng rò 30mA | 6,6 W | 24 | 4,8 kWh | ~12.000đ |
⭐ Bốn dòng đầu bảng cộng lại thường chiếm phần lớn hoá đơn của một hộ gia đình. Mười dòng dưới cộng lại vẫn chưa bằng một cái điều hoà.

Bốn thứ đáng nhìn kỹ
1. Điều hoà — thứ làm hoá đơn nhảy theo mùa
Không chạy đều quanh năm, nên nó cũng là lý do phổ biến nhất khiến hoá đơn tháng này khác tháng trước.
Thứ làm nó chạy lâu hơn: lọc bẩn · dàn nóng bị che, không thoát nhiệt · phòng hở, cửa không kín · đặt nhiệt độ quá thấp so với ngoài trời · máy cũ, ga kém.
Kiểm được bằng tay: tháo lọc ra xem có bám bụi dày không. Sờ xem dàn nóng ngoài trời có bị vật che chắn không.
2. Tủ lạnh — chạy 24/24 nên lỗi nhỏ thành số lớn
Khác điều hoà ở chỗ nó chạy suốt ngày đêm. Một lỗi nhỏ nhân với 720 giờ mỗi tháng thành con số đáng kể.
Thứ làm nó chạy nhiều hơn: gioăng cửa hở · đặt sát tường, sát bếp, chỗ nắng · xếp quá đầy, hơi lạnh không lưu thông · mở cửa lâu và nhiều lần.
Kiểm gioăng: kẹp một tờ giấy vào cửa rồi đóng lại. Kéo tờ giấy ra mà tuột dễ thì gioăng đã hở.
3. Bình nóng lạnh — công suất lớn nhất trong nhà
2.200W là mức cao hơn hầu hết thiết bị khác. Chỉ cần bật lâu hơn cần thiết là số điện cộng lên nhanh.
Chỗ hay lãng phí: bật suốt ngày trong khi chỉ tắm buổi tối. Bình giữ nhiệt không tốt thì nước nguội dần và máy phải đun lại nhiều lần trong ngày.
Kiểm: sờ vỏ bình lúc không dùng — ấm rõ nghĩa là đang mất nhiệt liên tục.

⚠️ Bình nóng lạnh đứng đầu cả hai bảng: ăn điện nhiều và hay rò điện. Phần rò điện ở bài dòng rò tốn bao nhiêu tiền thật.
4. Thiết bị cắm mà không dùng
Từng cái một thì nhỏ, nhưng chạy 24/24 nên cộng lại không nhỏ: máy hút ẩm để tự động · bơm nước chế độ tự · máy lọc nước nóng lạnh · bộ phát wifi mở rộng · sạc để cắm suốt.

Ba kiểu tính sai thường gặp
| Tính sai thế nào | Đúng ra phải thế nào |
|---|---|
| Nhân tủ lạnh với 24 giờ ở công suất tối đa | Tủ lạnh chạy rồi nghỉ theo chu kỳ, thực tế khoảng một phần ba thời gian |
| Lấy số oát trên nhãn làm mức chạy thường xuyên | Nhãn ghi mức tối đa. Máy inverter chạy thấp hơn phần lớn thời gian |
| Quên rằng giá điện chia bậc | Nhà dùng nhiều thì mỗi số điện thêm vào đắt hơn số trước đó |
Vì ba chỗ này, con số tính ra là mức trần chứ không phải con số chính xác. Nhưng để biết thiết bị nào đáng nhìn kỹ thì đủ dùng.

Biết chắc thì phải đo
Tính tay cho con số ước lượng. Muốn biết chắc nhà đang kéo bao nhiêu ở thời điểm thật thì cần đọc được số.
Cách không tốn gì: dùng chính công tơ — ghi số, bật một thiết bị, chờ, ghi lại. Cách làm từng bước ở bài tự đọc công tơ và khoanh vùng.
Cách theo dõi liên tục: thiết bị bảo vệ điện giật cách ly mã NMHH 1 pha lắp trong tủ điện có màn hình hiển thị điện áp, dòng điện, dòng rò, công suất, số điện (kWh), nhiệt độ hai đầu dây và lịch sử lỗi. Thông số theo catalog nhà sản xuất.
Nhìn con số dòng điện (A) trên màn hình lúc bật và lúc tắt một thiết bị là biết thiết bị đó kéo bao nhiêu — không phải tra nhãn, không phải ước lượng giờ chạy.
⛔ Nói cho đủ: thiết bị không làm hoá đơn giảm. Nó cho con số để anh chị biết tiền đi đâu, và ngắt mạch khi dòng rò vượt ngưỡng. Lý do đáng lắp là phát hiện sớm và bảo vệ người, không phải hoá đơn.

Việc làm được ngay và việc phải gọi thợ
| Tự làm được | Gọi thợ |
|---|---|
| Đọc nhãn, cộng oát từng thiết bị | Vệ sinh dàn lạnh, nạp ga điều hoà |
| Kiểm gioăng tủ lạnh bằng tờ giấy | Thay thanh đốt, súc bình nóng lạnh |
| Tháo lọc điều hoà xem bụi | Đo dòng rò từng nhánh |
| Hẹn giờ hoặc tắt bình nóng lạnh khi không dùng | Lắp thiết bị bảo vệ trong tủ điện |
| Rút phích thứ cắm mà không ai dùng | Mọi việc cần mở tủ điện |
⛔ Ba việc không nên làm trong mọi trường hợp: tự tháo bình nóng lạnh ra súc · tự nạp ga điều hoà · tự đấu lại dây để “chia bớt tải”.
Câu hỏi thường gặp
Rút phích thay vì tắt bằng điều khiển có khác nhiều không?
Khác ít với thiết bị hiện đại — chế độ chờ thường chỉ vài oát. Đáng làm với thiết bị sinh nhiệt vì lý do an toàn hơn là vì số điện. Thứ đáng rút thật sự là những thứ cắm cả tháng mà không ai dùng.
Đèn LED có đáng đổi không?
Đổi thì tốt, nhưng đừng trông đợi hoá đơn đổi theo. Nhìn bảng trên: một bóng LED 10W tốn khoảng 4.500đ một tháng. Đổi cả nhà mười bóng cũng không bằng một phần mười cái điều hoà.
Máy inverter có thật sự khác không?
Có, vì nó chạy ở mức thấp phần lớn thời gian thay vì bật tắt liên tục. Nhưng mức chênh phụ thuộc cách dùng — bật tắt liên tục thì lợi thế của inverter mất đi.
Nhà tôi hoá đơn tăng mà bốn thứ trên không đổi gì?
Thì xem lại thời tiết và số người ở nhà trong tháng đó. Hai yếu tố này thay đổi âm thầm. Làm phép thử công tơ nếu vẫn không giải thích được — cách làm ở bài tự đọc công tơ.
Thiết bị cũ có nên đổi mới để đỡ tốn không?
Tính trước khi quyết. Lấy chênh lệch số điện mỗi tháng nhân với giá điện, rồi so với giá máy mới xem bao lâu mới bù lại. Với tủ lạnh rất cũ thì thường đáng; với máy còn tốt thì thường chưa.
Nhắn cho bên em theo cách anh chị thấy tiện
Nhắn Zalo gửi ảnh tủ điện
Gọi 0394 12 12 68
Để lại số, bên em gọi lại
Xem thiết bị liên quan: Thiết bị bảo vệ điện giật cách ly 1 pha NMHH · Bên em xem tin trong giờ hành chính.
Đọc thêm: Tiền điện tăng: tìm đúng chỗ trước khi đoán · Dòng rò tốn bao nhiêu tiền thật · Theo dõi điện nhà bằng số
MHHVIETNAM — phân phối thiết bị an toàn điện.
Ngăn điện giật – Chặn cháy lan; Điện an toàn, nhà bình an.
