Tủ điện cháy từ bên trong: mở cửa ra chữa là thêm gió vào

Tủ điện cháy thì cháy từ bên trong. Bên ngoài vỏ tủ vẫn kín, vẫn sơn đẹp như thường, trong khi bên trong khói đã đầy từ lúc nào không ai biết.

Video 60 giây dưới đây nói về chỗ khó nhất của loại sự cố này: khi phát hiện ra thì mọi cách chữa thông thường đều vướng — mở cửa tủ là thêm gió, mà trong tủ thì vẫn còn điện.

Trong bài này

• Video 60 giây
• Bên ngoài vẫn kín, bên trong đã đầy khói
• Ba cái vướng khi muốn chữa
• Thứ cần có là thứ nằm sẵn trong tủ
• Thiết bị đó làm gì, theo catalog nhà sản xuất
• Phạm vi bảo vệ và số lượng
• Những điều bài này không khẳng định
• Câu hỏi thường gặp

Bên ngoài vẫn kín, bên trong đã đầy khói

Nguyên văn trong video: “Bên ngoài thì nó vẫn kín. Vẫn sơn đẹp như thường. Bên trong thì khói đã đầy từ lúc nào không ai biết.”

Vỏ tủ điện công nghiệp làm bằng tôn sơn tĩnh điện, kín và chắc. Đặc tính đó tốt cho việc chống bụi và chống va đập, nhưng nó cũng có nghĩa là một đám cháy nhỏ bên trong không lộ ra ngoài cho đến khi đủ lớn.

Và người phát hiện ra, theo video, “thường là anh bảo vệ ca đêm” — tức là muộn, và là người không có nhiệm vụ xử lý hệ thống điện.

Ba cái vướng khi muốn chữa

Đây là phần cốt lõi của video, và nó mô tả đúng tình huống thực tế:

Nguyên văn: “Mở cửa tủ ra để chữa thì lại là thêm gió vào. Mà trong tủ thì vẫn còn điện. Không ai dám vào đó.”

Ba cái vướng này cộng lại tạo ra một khoảng trống: từ lúc phát hiện đến lúc cắt được nguồn và chữa được, đám cháy đã có thời gian lan. Chúng tôi viết thêm về tủ điện cháy ở bài tủ điện cháy và cháy bắt đầu từ tủ điện.

Thứ cần có là thứ nằm sẵn trong tủ

Nguyên văn: “Nên cái thứ cần có là thứ nằm sẵn ở trong tủ.”

Lập luận ở đây đơn giản và theo chúng tôi là đúng: nếu cả ba cái vướng đều xuất hiện ở thời điểm phải mở tủ ra, thì cách tránh chúng là có sẵn thứ chữa cháy bên trong, hoạt động mà không cần ai mở cửa tủ.

Đó chính là nhóm thiết bị chữa cháy đặt trong tủ điện — khác hẳn nhóm thiết bị bảo vệ điện giật mà chúng tôi nói trong các bài khác. Hai nhóm này giải quyết hai bài toán khác nhau.

Thiết bị đó làm gì, theo catalog nhà sản xuất

Thiết bị MHHVIETNAM phân phối cho việc này là một khối nhỏ gắn bên trong tủ điện. Các thông số dưới đây là thông số nhà sản xuất công bố trong catalog, chưa phải kết quả thử nghiệm độc lập:

• Không cần nguồn điện để hoạt động. Nguyên văn trong video: “Nó không cần cắm điện. Không cần ai bật. Không cần ai nhớ.”
• Kích hoạt bằng dây nhiệt ở khoảng 170°C (catalog ghi 170 ± 10°C). Khi nhiệt độ trong tủ chạm ngưỡng đó, thiết bị tự kích hoạt.
• Phun khí aerosol dập lửa. Theo catalog, cơ chế là ngắt chuỗi phản ứng cháy bằng hoá học, không bằng cách làm giảm oxy trong tủ.
• Kích thước nhỏ, gắn được bên trong tủ mà không chiếm chỗ của thiết bị điện.

Tác dụng được mô tả đúng mức trong video, và chúng tôi giữ nguyên cách nói đó: nó “giúp hạn chế cái đám cháy nhỏ ở trong tủ lan ra ngoài”. Đây là hạn chế lan, không phải dập mọi đám cháy.

Thiết bị chữa cháy tủ điện nói chung chúng tôi giới thiệu ở bài chữa cháy tủ điện tự động.

Phạm vi bảo vệ và số lượng

Đây là điểm video nói thẳng và cần nhắc lại: “Một cái bảo vệ một khoảng nhỏ. Tủ lớn thì phải hỏi kỹ thuật lắp mấy cái.”

Theo catalog nhà sản xuất, mỗi khối bảo vệ một thể tích nhất định. Nghĩa là một tủ điện lớn cần nhiều hơn một khối, và vị trí đặt cũng quan trọng — đặt ở đâu trong tủ thì phải do người có chuyên môn tính theo bố trí thiết bị bên trong.

Vì vậy câu hỏi đúng để gửi cho chúng tôi không phải “giá bao nhiêu” mà là “xưởng có mấy tủ, mỗi tủ kích thước thế nào”.

Những điều bài này không khẳng định

• Thiết bị không dập được mọi đám cháy trong tủ. Nó hạn chế đám cháy nhỏ lan ra ngoài — đúng như cách nhà sản xuất mô tả, không hơn.
• Không thay được hệ thống phòng cháy của cơ sở. Bình chữa cháy, hệ báo cháy và phương án thoát nạn vẫn là bắt buộc theo quy định.
• Không thay được việc bảo trì tủ điện. Siết lại đầu cốt, hút bụi, kiểm nhiệt độ tiếp điểm vẫn phải làm — xem kiểm tra an toàn điện định kỳ cho nhà xưởng.
• Mọi thông số nêu trên là thông số nhà sản xuất công bố trong catalog. Bài này không dẫn kết quả thử nghiệm độc lập nào, và không nêu giá.

Câu hỏi thường gặp

Thiết bị tự phun thì có làm hỏng thiết bị điện trong tủ không?

Theo catalog nhà sản xuất, chất chữa cháy dạng aerosol này không để lại dư lượng gây hại cho thiết bị điện. Chúng tôi dẫn lại thông tin của nhà sản xuất, chưa có kết quả thử nghiệm độc lập để khẳng định thêm.

Nó có tự phun nhầm khi tủ chỉ nóng bình thường không?

Ngưỡng kích hoạt theo catalog là khoảng 170°C, cao hơn nhiều so với nhiệt độ vận hành bình thường của tủ điện. Nhưng nếu tủ của bạn thường xuyên nóng gần mức đó thì vấn đề nằm ở chỗ khác — tủ đang quá tải hoặc thiếu thông gió, và đó mới là thứ cần xử lý trước.

Lắp rồi thì bao lâu phải thay?

Catalog nhà sản xuất ghi thời hạn sử dụng 10 năm. Con số đó là của nhà sản xuất công bố.

Có cần xin phép hay nghiệm thu gì khi lắp không?

Với cơ sở thuộc diện quản lý về phòng cháy chữa cháy, mọi thay đổi liên quan đến hệ thống nên trao đổi với cơ quan quản lý địa phương trước. Chúng tôi không thay mặt cơ quan chức năng để kết luận cơ sở nào thuộc diện nào.

Thiết bị này khác gì nhóm bảo vệ điện giật?

Khác hẳn. Nhóm bảo vệ điện giật theo dõi dòng rò và cắt nguồn — xem nhóm thiết bị hỗ trợ bảo vệ điện giật cách ly. Thiết bị trong bài này không cắt điện, mà phun chất chữa cháy khi nhiệt độ trong tủ vượt ngưỡng. Một cái lo người, một cái lo đám cháy trong tủ.

Đọc thêm: Chữa cháy tủ điện tự động · Tủ điện cháy · Bụi bông trong tủ điện xưởng may

MHHVIETNAM — ĐIỆN AN TOÀN – NHÀ BÌNH AN.
Ngăn điện giật – Chặn cháy lan; Điện an toàn, nhà bình an.