Bình nóng lạnh bị rò điện: dấu hiệu, nguyên nhân và cách xử lý

Bình nóng lạnh là một trong những thiết bị trong nhà hay rò điện nhất — vì nó vừa có điện, vừa có nước, lại treo trong nhà tắm ẩm. Mỗi mùa lạnh lại có những vụ việc đáng tiếc liên quan tới nó. Bài này nói rõ dấu hiệu bình nóng lạnh bị rò điện, nguyên nhân, cách xử lý an toàn và lớp bảo vệ nên có.

Dấu hiệu nhận ra sớm

Rò điện thường có dấu hiệu trước khi thành chuyện lớn. Để ý những thứ này:

  • Tê tay nhẹ khi chạm vòi nước, vòi sen, hoặc vỏ bình.
  • Aptomat chống giật hay nhảy mỗi khi bật bình — dấu hiệu khá rõ của rò điện.
  • Bút thử điện sáng đèn khi chạm vào vỏ bình hoặc đường ống kim loại.
  • Vỏ bình, ổ cắm có vết ố, xém, mùi khét.
  • Nước nóng lâu hơn bình thường, bình kêu lục bục (có thể liên quan hỏng bên trong).

Thấy bất kỳ dấu hiệu nào, ngắt điện bình ngay và chưa dùng cho tới khi kiểm tra xong.

Bình nóng lạnh treo trong nhà tắm gia đình, thiết bị dễ rò điện
Ảnh AI minh hoạ — bình nóng lạnh vừa có điện vừa có nước, lại ở nơi ẩm, nên là thiết bị dễ rò điện bậc nhất trong nhà.
Ổ cắm tháo ra mặt sau có vết cháy xém do rò điện, ẩm
Ảnh AI minh hoạ — ổ cắm, dây xuống cấp là một trong các đường rò điện của bình nóng lạnh.

Nguyên nhân thường gặp

Nguyên nhân Vì sao rò
Thanh đốt (sợi đốt) hỏng Lớp cách điện quanh thanh đốt bị ăn mòn, điện rò ra nước rồi ra vỏ. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất ở bình cũ
Rơ le nhiệt, bộ điều khiển lỗi Tiếp điểm hỏng, chập bên trong
Dây dẫn, ổ cắm xuống cấp Dây nứt cách điện, ổ cắm ẩm, đầu nối lỏng
Không có hoặc hỏng tiếp địa Khi rò, không có đường cho dòng thoát an toàn — vỏ bình mang điện

Phần lớn các nguyên nhân trên tăng theo tuổi của bình. Bình dùng nhiều năm, thanh đốt đóng cặn, cách điện kém dần — rủi ro rò điện cao hơn.

Thợ điện kiểm tra và hướng dẫn chủ nhà xử lý bình nóng lạnh rò điện
Ảnh AI minh hoạ — nghi bình rò thì ngắt điện và gọi thợ, không tự tháo bình.

Xử lý khi nghi bình rò điện

  1. Ngắt aptomat của bình (hoặc aptomat tổng nếu không rõ nhánh nào). ⛔ Không chạm vào bình, vòi, ống khi chưa ngắt.
  2. Không tắm, không dùng nước nóng cho tới khi kiểm tra xong.
  3. Gọi thợ điện kiểm tra thanh đốt, cách điện, tiếp địa. ⛔ Không tự tháo bình khi chưa có chuyên môn — bên trong có điện và nước.
  4. Nếu bình đã cũ nhiều năm và rò, cân nhắc thay mới thay vì sửa chắp vá.
Bấm nút TEST trên thiết bị chống giật bảo vệ mạch bình nóng lạnh
Ảnh AI minh hoạ — mạch bình nóng lạnh nên có thiết bị chống giật riêng, và bấm nút TEST định kỳ để chắc nó còn tác động.

Lớp bảo vệ nên có cho bình nóng lạnh

Bình nóng lạnh là nơi đáng đầu tư bảo vệ nhất trong nhà. Nên có đủ ba thứ:

Lớp Vai trò
RCBO 30mA riêng cho mạch nhà tắm Cắt nhanh khi có dòng rò — đây là lớp trực tiếp bảo vệ người
Tiếp địa tốt cho vỏ bình Cho dòng rò một đường thoát an toàn, không dồn lên vỏ
Giải pháp cách ly (nếu có) Hỗ trợ giảm nguy cơ từ trước — xem thiết bị chống giật là gì

Ngưỡng 30mA là con số cho bảo vệ người, không dùng loại 100mA/300mA cho mạch này. Vì sao 30mA, xem bài điện giật bao nhiêu mA thì nguy hiểm.

Thiết bị chống giật cách ly 1 pha NMHH của MHHVIETNAM cho mạch nhà tắm
Thiết bị chống giật cách ly 1 pha — lắp cho nhánh nhà tắm, hỗ trợ giảm nguy cơ điện giật. Thông số theo catalog nhà sản xuất.
Người lớn tuổi dùng thiết bị điện trong nhà
Ảnh AI minh hoạ — nhà có trẻ nhỏ, người già thì thói quen tắt bình khi tắm càng nên giữ.

Thói quen an toàn với bình nóng lạnh

  • Bật trước, tắt trước khi tắm. Đun nóng đủ rồi ngắt điện bình, tắm sau — giảm rủi ro khi đang dùng nước. Đây cũng là câu trả lời cho thắc mắc “có nên tắt bình nóng lạnh khi tắm”: nên tắt.
  • Bấm nút TEST thiết bị chống giật mỗi tháng.
  • Kiểm tra tiếp địa định kỳ, nhất là nhà cũ.
  • Thay bình cũ khi đã dùng nhiều năm, đừng chờ tới lúc rò mới lo.

Cùng kiểu rủi ro “thiết bị có điện kết hợp nước” còn gặp ở máy bơm nước, máy giặt, tủ lạnh, điều hoà. Khung xử lý tương tự — xem thêm bài về máy bơm nước bị rò điện.

Câu hỏi thường gặp

Có nên tắt bình nóng lạnh khi tắm không?

Nên. Đun đủ nóng rồi tắt điện bình, sau đó mới tắm. Dù có bảo vệ, việc có điện ngay cạnh nước vẫn là rủi ro không cần thiết. Tắt đi vừa an toàn hơn vừa đỡ tốn.

Bình mới mua cũng rò điện được không?

Hiếm hơn nhưng vẫn có thể, do lắp đặt sai, thiếu tiếp địa, hoặc lỗi sản xuất. Vì vậy mạch bình nào cũng nên có RCBO 30mA và tiếp địa, dù bình mới hay cũ.

Nhà em chưa có tiếp địa thì sao?

Thiếu tiếp địa là thiếu một lớp quan trọng. Nên nhờ thợ làm tiếp địa cho khu nhà tắm, đồng thời lắp RCBO 30mA cho nhánh này. Gửi ảnh tủ điện và vị trí bình, MHHVIETNAM tư vấn giúp.

Lắp thiết bị chống giật rồi có cần tắt bình khi tắm nữa không?

Vẫn nên tắt. Thiết bị chống giật hỗ trợ giảm nguy cơ, nhưng không loại bỏ nguy cơ trong mọi điều kiện. Tắt bình khi tắm là lớp an toàn không mất tiền, nên giữ thói quen đó.

Nhắn cho MHHVIETNAM theo cách anh chị thấy tiện

Nhắn Zalo hỏi lắp chống giật bình nóng lạnh
Gọi 0394 12 12 68
Để lại số, MHHVIETNAM gọi lại

Xem thiết bị liên quan: Nhóm thiết bị bảo vệ điện giật cách ly · MHHVIETNAM xem tin trong giờ hành chính.

Đọc thêm: Cách kiểm tra nhà có bị rò điện không · Thiết bị chống giật là gì · Điện giật bao nhiêu mA thì nguy hiểm

MHHVIETNAM — ĐIỆN AN TOÀN – NHÀ BÌNH AN.